Hoang Ha & Associates xin trân trọng giới thiệu đến các bạn đọc Bản tin Pháp Luật tháng 5 năm 2026.
Bảng tin này sẽ cập nhật các quy định mới của Thông tư quy định mẫu văn bản, báo cáo liên quan đến hoạt động đầu tư tại Việt Nam và xúc tiến đầu tư; Nghị định sửa đổi Nghị định 181/2025/NĐ-CP hướng dẫn Luật Thuế giá trị gia tăng; quy định về điều kiện đầu tư kinh doanh trong hoạt động bán hàng đa cấp và các quy định pháp luật mới mà các doanh nghiệp phải nhanh chóng cập nhật để tuân thủ.
1. Thông tư quy định mẫu văn bản, báo cáo liên quan đến hoạt động đầu tư tại Việt Nam và xúc tiến đầu tư
Ngày 15 tháng 05 năm 2026, Bộ trưởng Bộ Tài chính ban hành Thông tư 55/2026/TT-BTC có hiệu lực thi hành kể từ ngày ký và thay thế Thông tư 03/2021/TT-BKHĐT, Thông tư 25/2023/TT-BKHĐT và Thông tư 06/2025/TT-BKHĐT. Đối với các hồ sơ hợp lệ được lập theo các mẫu văn bản quy định tại các Thông tư nêu tại khoản 1 Điều 5 Thông tư 55/2026/TT-BTC và đã được cơ quan có thẩm quyền tiếp nhận trước thời điểm Thông tư này có hiệu lực thi hành nhưng chưa trả kết quả thì tiếp tục được xử lý, giải quyết. Sau thời điểm Thông tư 55/2026/TT-BTC có hiệu lực thi hành, cơ quan có thẩm quyền xử lý, giải quyết các hồ sơ sử dụng các mẫu văn bản ban hành kèm theo Thông tư này.
2. Cắt giảm một số điều kiện đầu tư kinh doanh trong hoạt động bán hàng đa cấp
Nghị định 137/2026/NĐ-CP (hiệu lực từ 01/07/2026) giới hạn đối tượng kinh doanh chỉ là hàng hóa, bãi bỏ yêu cầu vốn điều lệ 10 tỷ đồng nhưng nâng mức ký quỹ tối thiểu lên 20 tỷ đồng. Doanh nghiệp phải có giấy chứng nhận từ Bộ Công thương, đăng ký hoạt động tại địa phương và thực hiện đào tạo cơ bản cho người tham gia trong 30 ngày. Ngoài việc áp dụng hợp đồng điện tử và báo cáo vận hành hàng năm, doanh nghiệp khi chấm dứt hoạt động phải thông báo công khai và tất toán mọi quyền lợi hợp pháp cho người tham gia. Các doanh nghiệp có thời gian 12 tháng để đáp ứng các quy định mới của Nghị định.
3. Quy định các đặc tính kinh tế – kỹ thuật cho dịch vụ đưa người Việt Nam đi làm việc tại nước ngoài
Thông tư 04/2026/TT-BNV (ban hành 26/03/2026, hiệu lực 15/05/2026) quy định các đặc tính kinh tế – kỹ thuật cho dịch vụ đưa người Việt Nam đi làm việc tại nước ngoài và dịch vụ môi giới hợp đồng. Quy định này thiết lập khung tiêu chuẩn chất lượng chuyên biệt, giúp minh bạch hóa các yếu tố cấu thành dịch vụ phái cử lao động. Đây là căn cứ quan trọng để quản lý và nâng cao hiệu quả hoạt động của các doanh nghiệp trong lĩnh vực dịch vụ đưa người Việt Nam đi làm việc tại nước ngoài.
4. Quy định về cơ chế chứng nhận xuất xứ trong EVFTA
Thông tư 14/2026/TT-BCT (hiệu lực từ 10/05/2026) quy định chi tiết cơ chế chứng nhận xuất xứ để hưởng ưu đãi thuế EVFTA giữa Việt Nam và EU thông qua C/O hoặc các chứng từ tự chứng nhận. Hàng EU nhập vào Việt Nam và hàng Việt Nam sang EU được áp dụng ưu đãi khi có C/O hoặc tự chứng nhận cho lô hàng không quá 6.000 EUR hoặc từ nhà xuất khẩu đủ điều kiện đã đăng ký cơ sở dữ liệu điện tử theo quy định. Ngoài ra, văn bản cũng nêu rõ một số trường hợp đặc biệt tại Điều 29 được hưởng ưu đãi mà không cần nộp chứng từ chứng nhận xuất xứ.
5. Tỷ lệ tái chế sản phẩm, bao bì và trách nhiệm xử lý chất thải của nhà sản xuất, nhập khẩu
Nghị định 110/2026/NĐ-CP (hiệu lực từ 25/05/2026) quy định tỷ lệ tái chế bắt buộc tính trên tổng khối lượng sản phẩm đưa ra thị trường, với chu kỳ điều chỉnh tăng không quá 10% mỗi 3 năm kể từ năm 2029. Doanh nghiệp được phép khấu trừ khối lượng linh kiện đã được tái chế bởi nhà cung cấp và bảo lưu phần khối lượng tái chế vượt định mức để tính vào kết quả của các năm tiếp theo. Mọi hoạt động thu gom để xuất khẩu tái chế tại nước ngoài phải tuân thủ đúng quy cách giải pháp kỹ thuật quy định và các thủ tục theo Công ước Basel. Doanh nghiệp có thể tự tái chế, thuê đơn vị dịch vụ, ủy quyền cho tổ chức PRO hoặc đóng góp tài chính vào Quỹ Bảo vệ môi trường Việt Nam (VEPF). Kế hoạch và kết quả tái chế phải được đăng ký và báo cáo qua Hệ thống thông tin EPR quốc gia trước ngày 01/04 hàng năm. Những nhà sản xuất có doanh thu dưới 30 tỷ đồng/năm sẽ không phải thực hiện trách nhiệm tái chế theo quy định của Nghị định này.
6. Nghị định sửa đổi Nghị định 181/2025/NĐ-CP hướng dẫn Luật Thuế giá trị gia tăng
Nghị định 144/2026/NĐ-CP (hiệu lực từ 20/06/2026) mở rộng danh mục không chịu thuế GTGT đối với nhiều loại hình bảo hiểm liên quan đến con người, nông nghiệp và các thiết bị phục vụ đánh bắt thủy sản. Quy định mới cũng bổ sung miễn thuế cho bảo hiểm các công trình dầu khí, tàu chứa dầu nước ngoài hoạt động tại vùng biển Việt Nam hoặc vùng chồng lấn theo thỏa thuận quốc tế. Đặc biệt, hoạt động bán nợ và bán chứng chỉ tiền gửi nay được thống nhất thuộc diện không chịu thuế GTGT mà không căn cứ vào chủ thể thực hiện là tổ chức tín dụng như trước đây.
7. Điều chỉnh ngưỡng doanh thu chịu thuế cho hộ kinh doanh
Nghị định 141/2026/NĐ-CP chính thức nâng ngưỡng doanh thu chịu thuế GTGT và TNCN đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh từ 500 triệu đồng lên mức 01 tỷ đồng/năm. Quy định này có hiệu lực hồi tố kể từ ngày 01/01/2026, áp dụng cho tất cả các hoạt động sản xuất, kinh doanh hàng hóa và dịch vụ. Trong trường hợp các hộ kinh doanh có doanh thu từ 1 tỷ đồng trở xuống nhưng đã lỡ kê khai và nộp thuế theo định mức cũ (500 triệu đồng), số tiền thuế đã nộp sẽ được cơ quan chức năng xử lý hoàn trả hoặc khấu trừ theo quy định. Việc nới lỏng ngưỡng chịu thuế này là một bước cải cách quan trọng nhằm giảm bớt áp lực tài chính và khuyến khích các cơ sở kinh doanh nhỏ lẻ duy trì hoạt động trong bối cảnh kinh tế hiện nay.
8. Quy định về khai trương hoạt động và thời gian hoạt động kinh doanh trò chơi điện tử có thưởng dành cho người nước ngoài
Nghị định 86/2026/NĐ-CP (hiệu lực từ 15/05/2026) yêu cầu doanh nghiệp phải thông báo bằng văn bản cho cơ quan chức năng ít nhất 15 ngày trước khi khai trương hoặc tự nguyện tạm ngừng kinh doanh trò chơi điện tử có thưởng. Doanh nghiệp được phép hoạt động tất cả các ngày trong năm nhưng phải ngừng ngay khi có yêu cầu từ cơ quan nhà nước và niêm yết công khai lý do tại điểm kinh doanh. Đặc biệt, trong suốt thời gian tạm ngừng, hệ thống camera giám sát tại khu vực ra vào vẫn phải duy trì hoạt động và lưu trữ dữ liệu để phục vụ công tác thanh kiểm tra.
9. Quản lý chất lượng và chính sách phát triển sản phẩm, dịch vụ Halal
Nghị định 127/2026/NĐ-CP (ban hành 06/04/2026, hiệu lực 01/06/2026) quy định chi tiết về quản lý chất lượng và chính sách phát triển các sản phẩm, dịch vụ Halal tại Việt Nam. Halal là thuật ngữ có nguồn gốc từ tiếng Ả Rập có nghĩa là hợp pháp, được phép dựa trên việc đáp ứng đầy đủ các yêu cầu Halal được quy định trong tiêu chuẩn công bố áp dụng. Văn bản thiết lập khung pháp lý chính thức giúp doanh nghiệp đáp ứng các tiêu chuẩn Hồi giáo nghiêm ngặt, từ đó khai thác tiềm năng to lớn của thị trường Halal toàn cầu. Đây là bước đi chiến lược nhằm chuẩn hóa quy trình và tạo động lực thúc đẩy hệ sinh thái Halal trở thành một ngành kinh tế mới đầy triển vọng.